Bốn năm thương chiến Mỹ-Trung, giờ thì sao? – Hiếu Chân


Washington đang cân nhắc bãi bỏ, duy trì hoặc giảm một số sắc thuế nhập cảng đang áp lên hàng hóa Trung Quốc để làm nhẹ áp lực lạm phát lên người tiêu dùng Mỹ. 

06/7/2022

https://saigonnhonews.com/wp-content/uploads/2022/07/GettyImages-1402806704.jpg

Xe hơi Nissan mới xuất xưởng từ nhà máy Dongfeng Nissan tập trung tại một hải cảng ở thành phố Xiangyang tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc chờ xuất cảng sang Mỹ tháng trước nhưng bị vướng thuế quan. Ảnh VCG/VCG via Getty Images 

Bốn năm sau ngày bùng nổ cuộc thương chiến giữa Mỹ và Trung Quốc, Washington đang cân nhắc bãi bỏ, duy trì hoặc giảm một số sắc thuế nhập cảng đang áp lên hàng hóa Trung Quốc để làm nhẹ áp lực lạm phát lên người tiêu dùng Mỹ. 

Cuộc thương chiến do chính quyền của Tổng thống Donald Trump khởi xướng vào ngày 6 tháng Bảy năm 2018 nhằm gây sức ép buộc Trung Quốc phải thay đổi cung cách thương mại không công bằng, làm cho Hoa Kỳ bị thiệt hại nặng về tài sản trí tuệ, thâm hụt thương mại tăng không ngừng. Hoa Kỳ đã quyết định áp thuế nhập cảng 25% lên số hàng hóa Trung Quốc nhập cảng trị giá $350 tỷ mỗi năm và Trung Quốc cam kết sẽ nhập cảng $200 tỷ hàng hóa và dịch vụ của Mỹ trong hai năm để được Mỹ dỡ bỏ biện pháp thuế đó. Cho đến nay, Trung Quốc đã không thực hiện cam kết. Báo The Wall Street Journal cho biết, hiện có khoảng 150 máy bay của hãng Boeing Mỹ trị giá $10 tỷ vẫn nằm trong kho chờ chính phủ Trung Quốc duyệt mua, trong khi từ năm 2021 đến nay, hãng Airbus của châu Âu đã “lấp chỗ trống” bằng việc giao cho Trung Quốc 197 máy bay các loại.

Khi tranh cử tổng thống, ông Joe Biden nói ông sẽ xem xét và dỡ bỏ các sắc thuế nhập cảng mà chính quyền Trump đã ban hành, nhưng đã 18 tháng trôi qua kể từ khi ông Biden lên cầm quyền, chính phủ của ông vẫn chưa có quyết định về số phận của các biện pháp thuế đối với hàng hóa Trung Quốc, cũng như chưa đề ra được một sách lược rõ ràng về kinh tế-thương mại đối với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Trong nội bộ chính quyền Biden, vấn đề dỡ bỏ hay duy trì mức thuế cao với hàng hóa Trung Quốc đang có những luồng quan điểm trái chiều. Một số quan chức cao cấp như bà Katherine Tai (Đới Kỳ), Đại diện Thương mại Mỹ, cùng một số công ty được hưởng lợi từ chính sách thuế này cho rằng duy trì thuế là giữ một đòn bẩy có giá trị trong các cuộc đàm phán thương mại với Bắc Kinh. Thêm nữa, nếu Hoa Kỳ đơn phương dỡ bỏ mức thuế quan cao mà Trung Quốc không có sự nhượng bộ tương ứng thì chính quyền Biden và đảng Dân Chủ có khả năng phải đối mặt với sự phê phán gay gắt của đảng Cộng Hòa vì đã tỏ ra mềm mỏng với Bắc Kinh trong lĩnh vực thương mại.

Ngược lại, các quan chức khác như Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen, Bộ trưởng Thương mại Gina Raimondo muốn dỡ bỏ hoặc giảm thuế để làm giảm giá hàng hóa nhập cảng, làm nhẹ áp lực lạm phát lên doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ. Bộ trưởng Yellen lập luận rằng một số sắc thuế đối với hàng tiêu dùng – chẳng hạn như quần áo và xe cộ – chỉ gây gánh nặng cho người tiêu dùng mà không phục vụ “mục đích chiến lược” của Mỹ, cũng không ngăn chặn được hành vi vi phạm sở hữu trí tuệ của Trung Quốc. 

Hai luồng quan điểm trái ngược nhau đã khiến Tổng thống Biden chần chừ, chưa đưa ra quyết định dứt khoát. Hôm thứ Ba 5 tháng Bảy, khi được hỏi về vấn đề này, Được hỏi về vấn đề này, Thư ký Báo chí Tòa Bạch Ốc Karine Jean-Pierre nói rằng “nhóm của tổng thống đang tiếp tục xem xét các lựa chọn về cách tiến lên phía trước.”

Trung Quốc tất nhiên rất muốn Mỹ đơn phương bãi bỏ hoàn toàn các biện pháp thuế mang tính trừng phạt đối với hàng hóa của họ. Trung Quốc đang gấp rút phục hồi sau những thiệt hại kinh tế gây ra bởi các đợt đóng cửa theo chính sách “zero-COVID”, việc đẩy mạnh xuất cảng hàng hóa sang thị trường lớn nhất thế giới sẽ giúp kinh tế Trung Quốc sớm hồi phục.

Bắc Kinh cũng hy vọng việc điều chỉnh lại thuế quan sẽ giúp cho quan hệ song phương Mỹ-Trung không xấu đi hơn nữa. Sự ổn định, bao gồm cả quan hệ với Hoa Kỳ, là ưu tiên của ông Tập Cận Bình trong thời gian trước Đại hội đảng Cộng sản vào mùa thu tới.

Các cuộc đàm phán thương mại cấp nội các giữa Mỹ và Trung Quốc đã được nối lại vào tháng Mười năm ngoái nhưng đến nay vẫn chưa mang lại kết quả đáng kể và bà Đới Kỳ bày tỏ lo ngại rằng việc dỡ bỏ thuế quan sẽ làm suy yếu vị thế của Washington. Bà Đới Kỳ cũng hoài nghi việc cắt giảm thuế quan như một biện pháp chống lạm phát trong ngắn hạn. “Chúng ta cần phải xem xét vấn đề trung và dài hạn”, bà nói với báo Nikkei.

Trong khi đó, các nhà kinh tế cho rằng giảm thuế là một trong số ít các lựa chọn mà chính quyền Biden phải làm để giải quyết lạm phát – vốn đang ở mức cao nhất trong bốn mươi năm – trước cuộc bầu cử Quốc Hội giữa nhiệm kỳ vào tháng Mười Một tới. Mặc dù giảm thuế có thể sẽ không có tác động mạnh, nhưng nó sẽ cho phép ông Biden nói với cử tri rằng chính quyền đã đảo ngược các chính sách có hại cho người dân được ban hành dưới thời người tiền nhiệm Donald Trump. 

Dù xích mích giữa Washington và Bắc Kinh ngày càng sâu sắc, hai bên vẫn tiếp tục đối thoại để tránh nguy cơ xảy ra đụng độ ngoài ý muốn và thuế quan là một trong những chủ đề được đem ra thảo luận. Tổng thống Biden dự kiến ​​sẽ sớm có cuộc điện đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Bộ trưởng Yellen đã nói chuyện hôm thứ Ba với Phó Thủ tướng Trung Quốc Liu He (Lưu Hạc) – người chỉ đạo chính sách kinh tế Trung Quốc; và Ngoại trưởng Hoa Kỳ Antony Blinken sẽ gặp Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị cuối tuần này tại hội nghị bộ trưởng nhóm G20 tại Bali, Indonesia.

Comments are closed.